یکی از بزرگترین تفاوتهای یک عکس حرفهای و یک عکس معمولی، فوکوس دقیق است. نور، ترکیببندی، رنگها و حتی تجهیزات گرانقیمت عالی هستند، اما اگر فوکوس اشتباه باشد، تمام تلاشها بینتیجه خواهد بود. ثبت یک عکس با فوکوس اشتباه مثل نوشتن یک متن زیبا با غلط املایی بزرگ در عنوان است؛ بهمحض دیدن، اعتبار کار از بین میرود.
فوکوس درست مهمترین پایه انتقال مفهوم و حس عکس است. چشم انسان بهطور طبیعی ابتدا به نقاط شارپ و واضح تصویر نگاه میکند، پس اگر سوژه اصلی شما واضح نباشد، مخاطب هرگز آن احساس، مفهوم و قصهای را که قصد انتقالش را داشتید، درک نخواهد کرد. همین موضوع است که فوکوس را به «خط قرمز عکاسی» تبدیل میکند.
اما چرا فوکوس اشتباه تا این حد مخرب است؟ چرا دوربین گاهی روی نقطه اشتباه قفل میکند؟ و مهمتر از همه، عکاسان حرفهای چگونه در هر شرایطی فوکوس بینقص ثبت میکنند؟ این مقاله بهطور کامل این موضوع حیاتی را بررسی میکند.
وقتی به یک عکس نگاه میکنیم، ذهن ما بهطور ناخودآگاه ابتدا روی واضحترین بخش تصویر متمرکز میشود. اگر سوژه اصلی تار باشد، بیننده یادش نمیماند نور خوب بوده یا ترکیببندی عالی؛ تنها چیزی که میبیند یک اشتباه بزرگ است: سوژه واضح نیست.
فوکوس درست مسئول هدایت نگاه بیننده است. اگر نقطه فوکوس در جای اشتباه باشد، بیننده نمیداند باید روی چه چیزی تمرکز کند. روایت بصری عکس از هم میپاشد و عکس بیهدف بهنظر میرسد.
در ادیت میتوان نور و رنگ را اصلاح کرد، اما شفافیت و فوکوس قابل بازگشت نیست.
فوکوس اشتباه یعنی اطلاعات تصویری ناقص ثبت شده است؛ چیزی برای بازگرداندن باقی نمانده.
یک عکس با فوکوس دقیق اما نوردهی معمولی، همچنان قابل قبول است. اما عکس با فوکوس اشتباه—even با بهترین نور—غیر قابل استفاده است.
بسیاری از افراد از حالت Multi AF استفاده میکنند؛ حالتی که دوربین از بین چند نقطه فوکوس، خودش انتخاب میکند.
نتیجه؟ تمرکز روی پسزمینه یا نزدیکترین شیء، نه سوژه اصلی.
ثبت عکس با f/1.4 یا f/1.8 در پرتره جذاب است، اما کوچکترین حرکت سر یا بدن سوژه باعث میشود چشمها خارج از فوکوس قرار بگیرند.
حتی ۵ سانتیمتر جابهجایی هنگام عکاسی با دیافراگم باز میتواند فوکوس را نابود کند. لرزش دست و شاتر پایین نیز مشکلساز است.
در شرایط تاریک، دوربین برای پیدا کردن کنتراست دچار مشکل میشود و احتمال فوکوس اشتباه زیاد است.
معمولاً فوکوس روی بینی یا گونه میافتد، در حالی که فوکوس باید روی چشمها باشد.
در ادامه تمام تکنیکهایی که عکاسان حرفهای برای ثبت فوکوس دقیق استفاده میکنند را بررسی میکنیم:
حرفهایها به هیچوجه اجازه نمیدهند دوربین تصمیم بگیرد.
آنها فقط یک نقطه فوکوس را دستی انتخاب میکنند تا مطمئن شوند فوکوس دقیقاً روی سوژه است.
قانون طلایی:
نزدیکترین چشم به دوربین باید کاملاً واضح باشد.
اگر دوربین Eye AF دارد (مثل سونی، کانن R، نیکون Z)، آن را روشن کنید.
اگر ندارد، نقطه فوکوس را روی چشم تنظیم کنید.
سوژههایی مثل کودک، حیوان، ورزشکار یا حتی مدلهایی که اندکی تکان میخورند، نیاز به فوکوس مداوم دارند.
این حالت باعث میشود دوربین سوژه در حال حرکت را دنبال کند.
برای جلوگیری از خارجشدن سوژه از فوکوس، حرفهایها همیشه دیافراگم را طبق شرایط تنظیم میکنند:
پرتره تک نفره: f/1.8 – f/2.8
پرتره دو نفره: f/3.5 – f/4
گروهی: f/5.6 – f/8
هرچه افراد بیشتر باشند، باید دیافراگم بستهتر باشد.
برای جلوگیری از تاری ناشی از لرزش دست یا حرکت سوژه:
پرتره عمومی: حداقل 1/125
پرتره کودک: 1/250
حرکت سریع: 1/1000 یا بیشتر
در ماکرو، نور کم یا عکسهای کاملاً کنترلشده، فوکوس دستی بسیار دقیقتر است.
قابلیت Focus Peaking در دوربینهای بدون آینه کمک زیادی میکند.
بسیاری از خطاهای فوکوس بهدلیل حرکت دوربین اتفاق میافتد.
سهپایه و سیستمهای IBIS یا لنزهای ضد لرزش، دقت فوکوس را چند برابر میکنند.
یک شیء کوچک (مثلاً خودکار) را روی میز بگذارید و سعی کنید با دیافراگم باز روی آن فوکوس کنید.
از فردی بخواهید راه برود و سعی کنید با AF-C او را دنبال کنید.
دلایل تارشدگی را تحلیل کنید:
حرکت؟
شاتر پایین؟
دیافراگم خیلی باز؟
نقطه فوکوس اشتباه؟
برای پرتره بهترین تمرین است.
فوکس درست یک مهارت حیاتی است که کیفیت عکسهای شما را به سطح حرفهای میرساند.
فوکوس اشتباه میتواند یک عکس زیبا، احساسی و تکنیکی را کاملاً نابود کند.
اما با رعایت اصول زیر:
✔ نقطه فوکوس دستی
✔ دیافراگم مناسب
✔ شاتر کافی
✔ فوکوس پیوسته برای حرکت
✔ تمرین مداوم
Share
Related
عکاس حرفهای، متخصص در عکاسی هنری، صنعتی، خبری ،همایش و برنده جوایز متعدد در حوزه عکاسی
09124236121
hossmaeili@gmail.com
تمامی حقوق کپی رایت این سایت متعلق به حسین اسماعیلی است.
